César Arturo Ramos bảo vệ Katia Itzel García: Bốn mươi sáu ngày không nằm trong bất kỳ bảng thống kê nào

Tại sân bay quốc tế Thành phố Mexico, giữa dòng người vội vã, một người đàn ông dừng lại trước ống kính của TUDN. Ông vừa trở về từ Nhật Bản, nơi ông hoàn thành các nghĩa vụ trọng tài quốc tế. Trong hành lý của ông không có cúp, không có huy chương, không có thứ gì có thể đem ra cân đo. Nhưng ông mang theo một câu trả lời đã chuẩn bị sẵn: ông sẽ bảo vệ Katia Itzel García.

César Arturo Ramos. Cái tên mà bất cứ ai theo dõi bóng đá CONCACAF đều biết. Một trong những trọng tài Mexico có kinh nghiệm quốc tế dày dặn nhất. Ông không phải tuýp người thích phát biểu. Những trọng tài giỏi hiếm khi thích phát biểu. Họ được đào tạo để im lặng, để tiếng còi nói thay mình. Nhưng lần này, Ramos đã nói.

Và điều ông nói không phải là lời biện minh cho một sai sót cụ thể. Ông nói về 46 ngày.

Bối cảnh: một trận đấu của Toluca và cái tầm của một trọng tài

46 ngày đó là khoảng thời gian Ramos và García cùng có mặt tại một kỳ World Cup. Không phải 46 trận. Không phải 46 pha bóng. Chỉ là 46 ngày sống trong cùng một khuôn khổ, cùng một áp lực, cùng một tiêu chuẩn. Trong bóng đá hiện đại, nơi mọi thứ đều có thể được định lượng bằng chỉ số, thì 46 ngày lại là thứ duy nhất không thể đo đếm - và cũng là thứ duy nhất có thể dùng để bảo vệ một đồng nghiệp.

Câu chuyện bắt đầu từ những chỉ trích của Antonio Mohamed, huấn luyện viên của Toluca. Sau một trận đấu của đội bóng này, Mohamed công khai đặt dấu hỏi về năng lực của García. Ông nói cô không đủ trình độ để điều khiển một trận đấu ở đẳng cấp đó. Ông nói cô không có cái "tầm" cần thiết cho những trận đấu quan trọng.

Đó là một phát biểu nặng nề. Không phải vì nó mới. Các huấn luyện viên ở khắp nơi trên thế giới vẫn thường xuyên đặt dấu hỏi về trọng tài sau những trận đấu mà họ cảm thấy bị thiệt. Điều khiến nó nặng nề nằm ở cấu trúc của nó: nó không nhắm vào một quyết định cụ thể - một quả penalty, một thẻ đỏ, một pha việt vị. Nó nhắm vào con người. Nó nhắm vào trình độ tổng thể, vào tư cách nghề nghiệp, vào cái quyền được tiếp tục đứng giữa sân.

Tôi đã dành nhiều năm mã hóa từng pha bóng cho các trang dữ liệu bóng đá. Tôi quen với việc nhìn vào bảng thống kê để tìm câu trả lời. Số đường chuyền, số lần tắc bóng, số pha phạm lỗi, số thẻ. Nhưng có một loại thông tin chưa bao giờ xuất hiện trong bất kỳ file xuất dữ liệu nào: khoảng thời gian một trọng tài chuẩn bị cho một trận đấu lớn. Không ai mã hóa nó. Không ai bán nó. Không ai gọi nó là bằng chứng.

Mohamed không đưa ra một con số nào. Ông đưa ra một cảm nhận. Và trong môi trường bóng đá truyền thống, cảm nhận của một huấn luyện viên lớn thường có sức nặng hơn sự im lặng của một trọng tài. Đó là điểm mất cân bằng nền tảng của mọi cuộc tranh cãi về trọng tài: huấn luyện viên có micro, trọng tài có quy định về việc giữ im lặng.

Ramos đã phá vỡ sự im lặng đó. Ông không trả lời bằng cách thừa nhận hay phủ nhận một quyết định cụ thể. Ông trả lời bằng một trải nghiệm chung - 46 ngày ở World Cup - và bằng một lời khẳng định rằng García làm việc chăm chỉ, rằng cô là một trọng tài đã từng dự World Cup, rằng ông ngưỡng mộ cô.

Lõi phân tích: khi dữ liệu trận đấu biến mất, chỉ còn lại lời khai

Ở đây, tôi phải nói thẳng một điều mà nghề phân tích dữ liệu của tôi luôn nhắc nhở: câu chuyện này không có dữ liệu trận đấu. Không có báo cáo trọng tài. Không có kết quả VAR. Không có số liệu về số lần Mohamed phản ứng với các quyết định, số lần Toluca được hưởng lợi từ các pha bóng gây tranh cãi, hay bất kỳ chỉ số nào có thể dùng để kiểm chứng tuyên bố "không đủ trình độ".

Đó chính là điều đáng chú ý nhất. Trong một thế giới bóng đá nơi mọi pha bóng đều được ghi lại, mọi quyết định đều được xem lại, mọi tranh cãi đều được soi dưới hàng nghìn góc máy, thì cuộc tranh cãi này lại không có một bằng chứng nào có thể kiểm chứng được về mặt kỹ thuật. Mohamed nói một đằng. Ramos nói một nẻo. Và không có file dữ liệu nào đứng giữa để phân xử.

Có những con số không nằm trên bảng thống kê, chúng nằm giữa hai pha chạm bóng. Nhưng lần này, ngay cả hai pha chạm bóng đó cũng không được ghi lại trong bất kỳ hồ sơ nào mà tôi có thể tiếp cận. Chúng ta đang đứng trước một cuộc tranh cãi thuần túy dựa trên lời khai - và đó là loại tranh cãi nguy hiểm nhất trong bóng đá, bởi vì nó không thể được giải quyết bằng lý trí, chỉ có thể được giải quyết bằng quyền lực.

Hãy nhìn vào cấu trúc của sự việc. Ramos là một trong những trọng tài Mexico có kinh nghiệm quốc tế dày dặn nhất. Ông từng dự World Cup. Ông từng điều khiển các trận đấu ở đẳng cấp cao nhất của bóng đá thế giới. Khi một người như vậy lên tiếng bảo vệ một đồng nghiệp, đó không chỉ là một cử chỉ tình cảm. Đó là một hành động có trọng lượng. Trong một hệ thống nơi thẩm quyền được xây dựng bằng kinh nghiệm, thì lời của một trọng tài có 46 ngày World Cup có giá trị hơn lời của một người chưa từng chạm tới ngưỡng đó.

Nhưng đồng thời, cần phải nhận ra một nghịch lý. Khi Ramos dùng trải nghiệm World Cup để bảo vệ García, ông vô tình xác nhận tiêu chuẩn mà Mohamed đang dùng để tấn công cô. Cả hai người đàn ông đang tranh luận trong cùng một khung khái niệm: trình độ quốc tế là thước đo. Mohamed nói García không có đủ. Ramos nói cô có đủ, và ông có bằng chứng - 46 ngày. Cả hai đều đồng ý rằng World Cup là thước đo chuẩn mực. Họ chỉ bất đồng về việc García có đạt chuẩn đó hay không.

Đó là một quan sát quan trọng, bởi vì nó cho thấy cuộc tranh cãi không thực sự về kỹ thuật điều hành trận đấu. Nó về việc ai được quyền định nghĩa chuẩn mực. Và trong trường hợp này, chuẩn mực duy nhất được cả hai bên chấp nhận không nằm trong tay bất kỳ ai đang tranh luận.

Một mùa giải không phải là tổng của 38 trận, mà là sự lặp lại của 17 đường chuyền bị bỏ quên. Tương tự, sự nghiệp của một trọng tài không phải là tổng của những trận đấu họ điều khiển, mà là sự lặp lại của những lần họ đưa ra quyết định đúng trong im lặng. Và những lần đó không bao giờ được ghi lại theo cách có thể tranh cãi được.

Đây là điểm mà tôi luôn cảm thấy bất an khi phân tích các câu chuyện liên quan đến trọng tài. Chúng ta có thể đo lường mọi thứ về một cầu thủ: số bàn thắng, số đường chuyền, số lần chạy, số lần tạo cơ hội. Nhưng chúng ta hầu như không có công cụ nào để đo lường chất lượng của một trọng tài ngoài các quyết định gây tranh cãi. Trọng tài giỏi là người ít xuất hiện trên truyền hình. Trọng tài tồi là người xuất hiện nhiều. Và trong nền kinh tế chú ý của bóng đá hiện đại, sự vắng mặt không bao giờ được thưởng.

Trong cuộc tranh cãi này, không ai thống kê được số lần García đã đưa ra quyết định đúng. Không ai đếm được số lần cô giữ được sự kiểm soát trận đấu mà không cần rút thẻ. Không ai ghi lại số lần cô thuyết phục được các cầu thủ đang căng thẳng hạ nhiệt bằng lời nói thay vì bằng tiếng còi. Những thứ đó không tạo ra clip lan truyền. Nhưng chúng là bản chất của công việc.

Tôi nghe thủ môn kể về cách cô ấy đọc bước bụng, một thứ không nằm trong file xuất dữ liệu. Và tôi cũng nghe các trọng tài kể về cách họ đọc trận đấu - cách họ cảm nhận được một cầu thủ đang mất bình tĩnh trước khi cầu thủ đó phạm lỗi, cách họ biết thời điểm nào cần nói chuyện và thời điểm nào cần im lặng. Không có chỉ số nào đo được điều đó. Không có xG nào cho sự kiềm chế.

Đó là lý do tại sao cuộc tranh cãi này lại quan trọng hơn vẻ ngoài của nó. Nó không chỉ là một huấn luyện viên phàn nàn về một trọng tài. Nó là một cuộc đối đầu giữa hai hệ thống đánh giá: một hệ thống dựa trên cảm nhận và quyền lực của huấn luyện viên, và một hệ thống dựa trên kinh nghiệm và sự công nhận của đồng nghiệp. Trong bóng đá, hệ thống thứ nhất luôn có nhiều micro hơn. Nhưng hệ thống thứ hai thường đúng hơn.

Bằng chứng đến từ đâu, và tại sao nó lại mỏng như vậy

Hãy nhìn vào những gì chúng ta thực sự có. Những bình luận của Ramos được cung cấp cho TUDN tại sân bay quốc tế Thành phố Mexico. Ông nhấn mạnh sự chuẩn bị của García. Ông nhắc lại 46 ngày họ cùng nhau ở World Cup. Ông nói cô làm việc chăm chỉ. Ông nói ông ngưỡng mộ cô. Ông nói ông sẽ tiếp tục ủng hộ cô trước những câu hỏi mà cô có thể phải đối mặt.

Đó là những trích dẫn trực tiếp. Chúng có giá trị. Chúng cụ thể về nguồn gốc và hoàn cảnh. Nhưng chúng cũng có một giới hạn rõ ràng: chúng là lời khai của một đồng nghiệp, không phải kết quả của một quy trình đánh giá độc lập.

Về phía Mohamed, chúng ta có những chỉ trích được diễn giải lại, không phải trích dẫn trực tiếp. Ông đặt dấu hỏi về màn trình diễn của García trong trận đấu của Toluca. Ông nói cô không đủ trình độ. Ông nói cô không có cái tầm cần thiết cho những trận đấu quan trọng như vậy. Nhưng chúng ta không có nguyên văn đầy đủ, không có ngữ cảnh trước và sau phát biểu, và không có bất kỳ dữ liệu trận đấu nào để kiểm chứng.

Đây là điểm mà tôi muốn dừng lại. Trong nghề của tôi, có một nguyên tắc cơ bản: tương quan không phải là nhân quả. Một huấn luyện viên thua trận thường có xu hướng đổ lỗi cho trọng tài. Điều đó không có nghĩa là trọng tài luôn sai. Nó chỉ có nghĩa là có một mối tương quan giữa thất bại và việc tìm kiếm người chịu trách nhiệm bên ngoài. Để biến mối tương quan đó thành kết luận, cần có bằng chứng độc lập. Và bằng chứng độc lập đó không tồn tại trong câu chuyện này.

Điều đó không làm cho tuyên bố của Mohamed trở thành sai. Nó chỉ làm cho tuyên bố đó trở thành không thể kiểm chứng. Và trong một hệ thống mà mọi người đều có thể đưa ra những tuyên bố không thể kiểm chứng, thì người có micro to nhất sẽ luôn thắng. Đó là lý do tại sao các quy định về việc bảo vệ trọng tài lại tồn tại.

Hệ thống quy định liên quan ở đây là hệ thống kỷ luật của FMF và Liga MX, cùng với Luật Bóng đá của FIFA về thẩm quyền và sự bảo vệ trọng tài. Việc công khai tuyên bố một trọng tài "không có đủ trình độ cần thiết" có thể kích hoạt các quy định về tôn trọng và bảo vệ các quan chức trận đấu. Nhưng tôi phải thừa nhận sự không chắc chắn của mình: tôi không có trong tay các điều khoản cụ thể hoặc tiền lệ chính xác để đánh giá mức độ rủi ro thực sự.

Điều tôi có thể nói chắc chắn là cấu trúc của tình huống này mang tính rủi ro quản trị, không phải rủi ro tài chính hay thể thao. Không có khoản tiền nào bị ảnh hưởng. Không có điểm số nào bị thay đổi. Không có cầu thủ nào bị tổn thương. Chỉ có một câu hỏi về quyền lực: ai được phép định nghĩa năng lực của một trọng tài, và dựa trên cơ sở nào.

Một mùa giải không phải là tổng của 38 trận, mà là sự lặp lại của 17 đường chuyền bị bỏ quên. Cuộc tranh cãi này cũng vậy. Nó không phải là một sự kiện đơn lẻ, mà là sự lặp lại của một mô thức quen thuộc: trọng tài đưa ra quyết định, huấn luyện viên phản ứng, trọng tài bị đặt dưới áp lực, và một đồng nghiệp khác phải lên tiếng bảo vệ. Mô thức này lặp lại ở khắp các giải đấu trên thế giới, và mỗi lần lặp lại, nó lại làm xói mòn thêm một chút thẩm quyền của hệ thống trọng tài.

Góc nhìn phản trực giác: điều không ai muốn nói ra

Đây là phần tôi luôn ngần ngại viết, bởi vì tôi biết nó có thể bị đọc sai. Nhưng sự trung thực đòi hỏi tôi phải viết nó.

Trong một hành lang, nếu bạn chỉ nhìn về phía ánh sáng, bạn sẽ bỏ lỡ thứ đang đứng trong bóng tối. Và trong câu chuyện này, thứ đang đứng trong bóng tối là một biến số mà không ai trong hai bên muốn nhắc tới: giới tính.

Katia Itzel García là một trọng tài nữ trong một môi trường chuyên nghiệp do nam giới chi phối. Điều đó không được đề cập trong bất kỳ phát biểu nào. Mohamed không nói cô không đủ trình độ vì cô là phụ nữ. Ramos không nói ông bảo vệ cô vì cô là phụ nữ. Nhưng sự im lặng về giới tính không có nghĩa là giới tính không tồn tại như một biến số.

Tôi không thể chứng minh điều này bằng dữ liệu. Và đó chính xác là vấn đề. Trong nhiều năm làm việc với dữ liệu bóng đá, tôi nhận ra rằng những gì không được đo lường thường là những gì khó chịu nhất để đo lường. Chúng ta đo lường số lần một trọng tài rút thẻ. Chúng ta không đo lường số lần một trọng tài bị đặt dấu hỏi bởi những lý do có thể liên quan đến giới tính. Chúng ta đo lường số phút bù giờ. Chúng ta không đo lường số lần một trọng tài nữ bị yêu cầu chứng minh năng lực nhiều hơn một trọng tài nam tương đương.

Khi tôi viết về thủ môn của đội tuyển nữ quốc gia U19 với tỷ lệ cứu thua penalty là 43%, tôi nhận được một lời khen từ huấn luyện viên: "cô nhìn thấy điều mà nam giới không thấy". Tôi đã suy nghĩ về câu đó rất lâu. Nó có thể là một lời khen. Nhưng nó cũng có thể là một lời thú nhận rằng trong hệ thống này, việc một người phụ nữ nhìn thấy điều gì đó lại được coi là một ngoại lệ đáng chú ý.

Điều tôi muốn nói không phải là Mohamed phản ứng với García vì cô là phụ nữ. Điều tôi muốn nói là chúng ta không có cách nào để biết chắc, bởi vì chúng ta chưa bao giờ xây dựng công cụ để đo lường nó. Và sự không chắc chắn đó không làm cho vấn đề biến mất. Nó chỉ làm cho vấn đề trở thành thứ mà chúng ta không thể thảo luận một cách có trách nhiệm.

Có một điểm nữa cần xem xét. Khi Ramos nói về 46 ngày ở World Cup, ông đang sử dụng một tiêu chuẩn quốc tế để bảo vệ một đồng nghiệp. Đó là một chiến lược hợp lý. Nhưng nó cũng cho thấy rằng giá trị của một trọng tài nữ được đo bằng tiêu chuẩn của một hệ thống do nam giới xây dựng. García được bảo vệ bằng cách được công nhận là đã đạt tới một ngưỡng do hệ thống nam giới đặt ra. Đó là một sự bảo vệ thực sự, nhưng nó cũng là một sự bảo vệ có điều kiện.

Tôi không có giải pháp cho nghịch lý này. Tôi chỉ có một quan sát: các CLB giải thể, bóng đá dừng lại. Nhưng dữ liệu không bao giờ thôi kể chuyện. Và dữ liệu về giới tính trong bóng đá, dù chưa được thu thập đầy đủ, đang kể một câu chuyện mà chúng ta chỉ mới bắt đầu lắng nghe.

Hệ thống và cấu trúc: khi một cuộc tranh cãi phản ánh một mô thức

Để hiểu đầy đủ về sự việc, cần đặt nó vào bối cảnh rộng hơn của bóng đá Mexico và hệ thống trọng tài quốc tế.

Liga MX là giải đấu hàng đầu của Mexico, một trong những giải đấu có lượng khán giả và giá trị thương mại lớn nhất châu Mỹ. Các trận đấu ở đây có độ căng thẳng cao, áp lực kết quả lớn, và mức độ soi xét truyền thông dữ dội. Trong một môi trường như vậy, các quyết định của trọng tài thường xuyên trở thành tâm điểm. Và khi một huấn luyện viên có tên tuổi như Antonio Mohamed - người đã dẫn dắt nhiều đội bóng lớn và có một sự nghiệp huấn luyện đáng nể - lên tiếng chỉ trích, thì lời nói đó có sức lan tỏa lớn hơn nhiều so với một huấn luyện viên ít tên tuổi.

Về phía Ramos, ông là một trong những trọng tài Mexico có kinh nghiệm quốc tế dày dặn nhất. Ông từng dự nhiều kỳ World Cup và các giải đấu quốc tế lớn. Sự nghiệp của ông được xây dựng trên một nguyên tắc: càng ít gây chú ý, càng tốt. Đó là lý do tại sao việc ông lên tiếng lại quan trọng đến vậy. Một trọng tài ở đỉnh cao sự nghiệp không đưa ra những tuyên bố công khai trừ khi ông cảm thấy cần phải làm vậy. Và khi một người có uy tín như vậy lên tiếng, ông đang sử dụng một phần vốn xã hội mà ông đã tích lũy trong nhiều năm.

Nhưng cần nhìn vào cấu trúc quản trị phía sau. Các trọng tài Mexico hoạt động dưới sự giám sát của Ủy ban Trọng tài thuộc FMF. Họ được đào tạo, được đánh giá, và được phân công trận đấu dựa trên hệ thống đánh giá nội bộ mà công chúng hầu như không có quyền truy cập. Điều đó có nghĩa là khi một trọng tài bị chỉ trích công khai, phản ứng chính thức không đến từ các trọng tài khác, mà từ Ủy ban Trọng tài. Sự im lặng của Ủy ban trong một cuộc tranh cãi như vậy có thể mang nhiều ý nghĩa. Nó có thể có nghĩa là họ đang xử lý nội bộ. Nó cũng có thể có nghĩa là họ đang chờ đợi để xem dư luận diễn biến thế nào trước khi đưa ra quyết định.

Trong bóng đá, sự im lặng không bao giờ là trung lập. Nó luôn là một lựa chọn. Và trong trường hợp này, sự im lặng của hệ thống quản trị đã mở đường cho một trọng tài khác lên tiếng thay. Đó là một cấu trúc quen thuộc: các tổ chức lớn tránh rủi ro, và các cá nhân trong tổ chức phải tự gánh lấy trách nhiệm bảo vệ đồng nghiệp của mình.

Điều này dẫn đến một hệ quả đáng chú ý. Sự bảo vệ đồng nghiệp của Ramos là một hành động có uy tín, nhưng nó cũng cho thấy rằng hệ thống bảo vệ chính thức không đủ mạnh hoặc không đủ nhanh để đảm nhận vai trò đó. Trong một hệ thống quản trị lành mạnh, một ủy ban trọng tài sẽ tự bảo vệ thành viên của mình bằng cách công bố các tiêu chuẩn đánh giá, giải thích các quyết định, và bảo vệ các trọng tài một cách có hệ thống. Khi các cá nhân phải tự làm điều đó, đó là dấu hiệu của một thiếu hụt về cấu trúc.

Tôi thừa nhận mình không có đủ thông tin để chắc chắn về những gì đang diễn ra trong nội bộ Ủy ban Trọng tài Mexico. Có thể họ đã có những hành động mà công chúng không biết. Có thể họ đang chuẩn bị một phản hồi chính thức. Sự không chắc chắn này là một phần của vấn đề. Khi một hệ thống vận hành quá kín kẽ, công chúng - bao gồm cả những người phân tích như tôi - không có cách nào để đánh giá liệu nó có đang hoạt động đúng hay không.

Rủi ro và những tín hiệu cần theo dõi

Nhìn vào tình huống này qua lăng kính rủi ro, có ba loại rủi ro chính cần được xem xét.

Thứ nhất là rủi ro quản trị đối với Mohamed. Việc công khai chỉ trích một trọng tài có thể kích hoạt các quy định kỷ luật của FMF hoặc Liga MX về việc bảo vệ quan chức trận đấu. Mức độ rủi ro này ở mức trung bình. Nếu có một tiền lệ gần đây về việc phạt các huấn luyện viên vì những phát biểu tương tự, thì rủi ro sẽ cao hơn. Nếu không, nó có thể chỉ dừng lại ở mức cảnh cáo hoặc một khoản tiền phạt nhỏ. Điều quan trọng là theo dõi các thông báo chính thức từ FMF và Liga MX.

Thứ hai là rủi ro danh tiếng đối với García. Khi một trọng tài bị đặt dấu hỏi công khai về năng lực, họ phải đối mặt với áp lực lớn hơn trong trận đấu tiếp theo. Mỗi quyết định của họ sẽ bị soi xét kỹ hơn. Mỗi sai sót nhỏ sẽ được phóng đại. Đó là một loại áp lực mà không có chỉ số nào đo lường được, nhưng nó có thật và nó ảnh hưởng đến hiệu suất. Tín hiệu cần theo dõi là việc phân công trọng tài cho các trận đấu tiếp theo. Nếu García được phân công một trận đấu quan trọng, đó là dấu hiệu của sự tin tưởng. Nếu cô bị loại khỏi các trận đấu lớn, đó là dấu hiệu của áp lực.

Thứ ba là rủi ro hệ thống. Mỗi cuộc tranh cãi về trọng tài làm xói mòn thêm một chút niềm tin của công chúng vào hệ thống trọng tài. Ở quy mô cá nhân, tác động có vẻ nhỏ. Nhưng khi những cuộc tranh cãi như vậy lặp lại hàng tuần, hàng tháng, trên khắp các giải đấu, chúng tạo ra một môi trường mà ở đó các trọng tài luôn bị coi là nghi phạm thay vì là những người chuyên nghiệp đang cố gắng làm tốt công việc của mình.

Điều đáng chú ý là trong câu chuyện này, tất cả các tín hiệu đều thuộc về lĩnh vực quản trị và danh tiếng, không có tín hiệu nào thuộc về lĩnh vực tài chính, chuyển nhượng hay kết quả thể thao. Toluca không mất điểm vì cuộc tranh cãi này. Mohamed không mất việc. Không có cầu thủ nào bị ảnh hưởng. Đó là một điều quan trọng cần ghi nhớ, bởi vì nó nhắc nhở chúng ta rằng bóng đá không chỉ được vận hành bằng bàn thắng và điểm số. Nó còn được vận hành bằng thẩm quyền, niềm tin và các quy tắc bất thành văn về việc ai được phép nói gì và khi nào.

Khi Arnold Schwarzenegger nói về sức mạnh của một cơ bắp, anh ấy không nói về tốc độ. Ronaldo 9.8 km/h cũng vậy. Trong bóng đá, sức mạnh của một con số không nằm ở giá trị của nó, mà ở việc ai đang cầm nó và trong bối cảnh nào. Trong trường hợp này, cả Mohamed và Ramos đều đang cầm những con số - nhưng những con số đó lại không tồn tại trong bất kỳ bảng thống kê nào.

Những gì tôi học được sau nhiều năm nhìn vào các tranh cãi trọng tài

Tôi đã dành nhiều năm mã hóa các trận đấu bóng đá. Tôi đã xem hàng nghìn giờ video, ghi chú hàng chục nghìn pha bóng, xây dựng các mô hình dữ liệu cho nhiều đội bóng khác nhau. Và nếu có một điều tôi học được từ tất cả những công việc đó, thì đó là: các tranh cãi về trọng tài thường không thể được giải quyết bằng dữ liệu, bởi vì chúng không thực sự về dữ liệu.

Chúng về thẩm quyền. Chúng về việc ai có quyền định nghĩa sự thật. Chúng về việc làm thế nào để một hệ thống có thể duy trì được niềm tin của mọi người trong khi vẫn phải đưa ra những quyết định chủ quan mà không phải lúc nào cũng có thể giải thích được bằng lý trí thuần túy.

Trong nhiều năm, tôi đã có một mối quan tâm đặc biệt với cách các trọng tài đưa ra quyết định trong những tình huống không rõ ràng. VAR đã được thiết kế để giải quyết chính xác vấn đề này, nhưng như tôi đã viết nhiều lần, không gian phán đoán chủ quan trong VAR lớn hơn nhiều so với những gì mà những người thiết kế hệ thống dường như thừa nhận. "Lỗi rõ ràng và hiển nhiên" bản thân nó là một điều khoản mơ hồ, và mỗi khi một trọng tài được yêu cầu đánh giá xem một lỗi có phải là "rõ ràng và hiển nhiên" hay không, họ đang đưa ra một phán đoán chủ quan trong khi được khuyến khích tin rằng họ đang thực hiện một đánh giá khách quan.

Đó là lý do tại sao những tranh cãi về trọng tài lại có xu hướng lặp lại mà không bao giờ được giải quyết. Không có một quy trình khách quan nào có thể giải quyết chúng, bởi vì bản thân vấn đề không phải là khách quan. Đó là một vấn đề về niềm tin. Và niềm tin không thể được xây dựng bằng các quy trình. Nó chỉ có thể được xây dựng bằng sự minh bạch và những hành động nhất quán theo thời gian.

Đó là lý do tại sao sự việc lần này lại có nhiều tầng ý nghĩa đến vậy. Nó không chỉ là một tranh cãi đơn lẻ giữa một huấn luyện viên và một trọng tài. Nó là một hình ảnh thu nhỏ của một vấn đề lớn hơn nhiều trong bóng đá hiện đại: làm thế nào để cân bằng giữa quyền tự do ngôn luận của những người tham gia và nhu cầu bảo vệ một hệ thống mà niềm tin của công chúng vào nó phụ thuộc vào việc nó được đối xử như thế nào.

Sự can đảm của Ramos khi lên tiếng bảo vệ đồng nghiệp của mình là một điều đáng ghi nhận. Nhưng sự can đảm cá nhân không thể thay thế cho một hệ thống bảo vệ có cấu trúc. Trong một hệ thống tốt hơn, một trọng tài như Ramos sẽ không cần phải lên tiếng, bởi vì hệ thống đã lên tiếng thay cho ông.

Hướng tới tín hiệu của vòng tiếp theo

Khi một cuộc tranh cãi về trọng tài kết thúc, điều quan trọng nhất không phải là kết quả của cuộc tranh cãi đó, mà là những gì diễn ra tiếp theo. Các tín hiệu sẽ cho chúng ta biết liệu cuộc tranh cãi này có dẫn đến một sự thay đổi thực sự hay không, hay nó chỉ là một tiếng ồn trong một chuỗi vô tận những tiếng ồn tương tự.

Tôi sẽ theo dõi ba tín hiệu cụ thể. Thứ nhất, liệu Ủy ban Kỷ luật của FMF hoặc Liga MX có mở một cuộc điều tra chính thức về những bình luận của Mohamed hay không. Nếu có, đó là một tín hiệu rằng hệ thống đang bắt đầu thực thi các quy tắc bảo vệ trọng tài. Nếu không, đó là một tín hiệu rằng những quy tắc đó tồn tại chủ yếu trên giấy.

Thứ hai, liệu García có được phân công cho một trận đấu quan trọng của Toluca hoặc một trận đấu lớn khác trong thời gian ngắn sắp tới hay không. Đây là một tín hiệu tinh tế nhưng quan trọng. Nếu cô được phân công, đó là một dấu hiệu của sự tin tưởng từ phía Ủy ban Trọng tài. Nếu cô bị tránh, đó là một dấu hiệu của áp lực.

Thứ ba, liệu có bất kỳ phản hồi chính thức nào từ phía Ramos hoặc các trọng tài Mexico khác hay không. Sự im lặng sau một tuyên bố như vậy có thể có nhiều ý nghĩa, nhưng nó thường cho thấy rằng các trọng tài đang chờ đợi để xem liệu hệ thống có bảo vệ họ hay không trước khi đưa ra thêm bất kỳ tuyên bố nào.

Bốn mươi sáu ngày. Đó là tất cả những gì Ramos có để bảo vệ đồng nghiệp của mình. Không phải một bảng dữ liệu, không phải một báo cáo VAR, không phải một bản phân tích kỹ thuật. Chỉ là bốn mươi sáu ngày sống trong cùng một khuôn khổ, dưới cùng một áp lực, với cùng một tiêu chuẩn. Đó là một bằng chứng yếu ớt nếu nhìn bằng con mắt của một nhà phân tích dữ liệu. Nhưng đó có thể là bằng chứng mạnh mẽ nhất mà bất kỳ trọng tài nào có thể có trong một hệ thống không bao giờ ghi lại những gì họ làm đúng.

Và có lẽ đó là điều đáng suy ngẫm nhất từ câu chuyện này. Trong một môn thể thao được xây dựng trên dữ liệu, nơi mọi pha bóng đều được đo lường và mọi cầu thủ đều được định giá, chúng ta vẫn chưa tìm ra cách để đo lường và định giá chất lượng của những người đứng giữa sân. Chúng ta biết giá trị của một tiền đạo ghi 20 bàn một mùa. Chúng ta không biết giá trị của một trọng tài giữ được sự kiểm soát trận đấu mà không cần đến thẻ đỏ. Cho đến khi chúng ta tìm ra cách để làm điều đó, những cuộc tranh cãi như thế này sẽ tiếp tục lặp lại. Và những trọng tài như García sẽ tiếp tục phải dựa vào những đồng nghiệp như Ramos để có được sự bảo vệ mà hệ thống nợ họ.